TBMM İnsan Hakları Komisyonu Başkanı Mustafa Yeneroğlu'na Pasaport Harçları Mektubu

02.12.2015

TBMM İnsan hakları İnceleme Komisyonu Başkanlığı

Ankara

Sayın Mustafa Yeneroğlu

TBMM İnsan hakları İnceleme Komisyonu Başkanı

TBMM üyeleri, diplomatlar, üst düzey devlet erkanı, milletvekilleri ve ailelerinizle birlikte diplomatik pasaport, yeşil pasaport veya hizmet pasaportu kullanıyorsunuz. Bu pasaportlardan için de yasa gereği (defter bedeli hariç) bir bedel ödemiyorsunuz.(1)

Ancak Türkiye Cumhuriyeti yurttaşları uzun yıllardır dünyanın en pahalı pasaportlarını kullanıyor. 2010 yılında bu konuda gerçekleştirdiğimiz bir kampanyanın, kamuoyunun ve yurttaşlarımızın katkısıyla AK Parti hükümeti pasaport ücret ve harçlarında %50 civarında bir indirime gitti. Ancak o zaman bile, yani %50 fiyat düştüğü halde pasaportumuz yine dünyanın en pahalı pasaportu kalmaya devam etti.

Bu sebeple duyarlılığımızı sürdürdük ve “Seyahat Özgürlüğü Gönüllüleri” adıyla kurduğumuz bir sivil inisiyatif ile çabalarımızı artırdık. Bu konuda etkili karar merci olan Başbakanlık ve Maliye Bakanlığı başta olmak üzere birçok devlet kurumuna bu konuda birçok defa başvurduk, kampanyalar yaptık, mektuplar yazdık(2) ancak sonuç alamadık.

Bildiğiniz gibi Pasaport, yurtdışına seyahat edebilmemiz için devletimizin bize sağlamak zorunda olduğu bir kimlik belgesi. Yurt dışındaki nüfus cüzdanımız. Ve devlet sağlamak zorunda olduğu bu belgeyi dünyada benzeri görülmeyen bir ücretle her yıl otomatik zam yaparak bize “satıyor”.  Her yıl artırılan harçlarla (3) 10 yıllık bir biyometrik pasaport dünyada ortalama 60-70 dolar düzeyindeyken biz de ortalama 250 dolar seviyesinde. (kurlardaki değişme ile küçük oynamalar oluyor.)

Aynı şekilde Avrupa Birliği ülkelerinde de ortalama 60-70 avro düzeyinde olan (4) pasaport ücretlerinde her yıl sürekli/ bir artış yapılmamaktadır.

Bu yıl da pasaport ücretleri %5,8 oranında yeniden değerleme oranında artacak ve 10 yıllık pasaportlar 621 lira ile yeni bir rekor daha kıracak, Türkiye’de ve yurt dışında yaşayan yurttaşlarımızın bütçelerini sarsmaya devam edecek.

Üstelik, artık çocuklar pasaportlara işlenemediğinden, her biri için ayrı bir pasaport daha çıkartmak zorunda kalacağız. Bu da yeni bir maliyet, aile bütçesine yeni bir külfet, yeni bir engel! Çocuklar, 5 yıllık pasaport alabiliyor, ancak 10 yıllık pasaport harcı ödeyerek büyük bir haksızlığa uğruyorlar.

Sayın Yeneroğlu,

İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’nin 13. Anayasamızın 23. maddesinde temel bir insan hakkı olarak kabul edilen, yani her insanın doğuşundan itibaren kazandığı “seyahat özgürlüğü”nü Türkiye’de devlet, yüksek harçlarla yurttaşlarının elinden alıyor. Bu durum açık bir “insan hakkı ihlali”ne dönüşüyor.

Bir hakkın varlığı, o hakkın kullanımı da güvence altına alındığı zaman bir anlam ifade eder. Bir hak, ancak kullanılabildiği sürece vardır. Ve bu hakkımız, her yıl otomatiğe bağlanmış harç “zamlarıyla” yurttaşlarımız için daha da ulaşılamaz bir noktaya doğru gidiyor.

Türkiye’de 4 kişilik bir ailenin toplam biyometrik pasaport ücreti/harcı 2.500.-TL. Asgari ücretin neredeyse 3 katı. Bu ücrete fotoğraf, ulaşım, yurt dışı çıkış harcı vb. harcamalar dahil değil.

 Sayın Yeneroğlu,

Hükümetimizin Türkiye’ye karşı uygulanan vizelerin kaldırılması için, özel bir çaba harcadığını ve başarılı çalışmalar yaptığını görüyoruz. Bu takdire şayan çalışma, eğer pasaport ücretlerinin düşürülmesiyle birlikte uygulanmazsa işte o zaman belli bir kesim dışında çok anlam ifade etmeyecek. Vizelerin kalkması önemli, ancak yurtdışına, vizelerin kalktığı bu ülkelere gidebilmek için önce pasaport “alabilmemiz” lazım. Bunun için biyometrik pasaportların harç ve ücretini dünya ortalamasına indirmeniz gerekiyor. Yeşil ve Diplomatik pasaport karşısında Türkiye Cumhuriyeti yurttaşları büyük bir eşitsizlikle karşı karşıya.

Sayın Yeneroğlu

Birçok yurttaşımızın elinden alınan, Anayasal ve temel insan hakkımız olan “seyahat özgürlüğümüzü” bir yasa teklifiyle geri vermek, ücretini dünya ortalamasına, makul bir düzeye çekmek sizin, üyesi bulunduğunuz iktidar partisinin, Başkanlığını yaptığınız Komisyonun elinde. Saygılarımla,

Bilgilerinizi ve gereğini arz ederim.

O. Suat Özçelebi

Seyahat Özgürlüğü Gönüllüleri Sözcüsü

Adres: Mevlüt Pehlivan sokak No:4-11 Mecidiyeköy Şişli-İstanbul

T:0212 2665440 F:0212 2664991 E: sozcelebi@sita.com.tr

Notlar:

1) 5682 sayılı Pasaport kanunu madde 13-14 gereği sadece defter bedeli ödüyorsunuz.

2) Bu konuda 5 yıldır sürdürdüğümüz çalışmalar için ayrıntılı bilgilerin yer aldığı

bloğumuz: www.seyahatozgurlugu.com

Facebook hesabımız:  https://www.facebook.com/seyahatozgurlugu/?fref=ts

Twitter: @seyahatozgurluk

3) Değerli kağıtlar kanununa tabi olduğu için ayrıca 492 sayılı Harçlar Kanununun1  5281 sayılı Kanun2  ile değiştirilen mükerrer 138 inci maddesi uyarınca, 492 sayılı Kanuna bağlı tarifelerde yer alan nispi harç oranları ile yeniden değerleme oranı dahil olmak üzere maktu harçlar (maktu ve nispî harçların asgarî ve azami miktarlarını belirleyen hadler dahil) %5,8 oranında artırılacaktır.

4) Dünya Bankası’nın 2005 yılında yaptırdığı bir araştırmada bu bilgi açık bir biçimde ortaya konuyor. Hatta çok uzun zamandır pahalılıkta birinci sırayı kimselere kaptırmıyoruz.Ayrıca 2015 yılında dünyada birçok basın yayın organında da yayınlanan Veri analizi şirketi Statista’nı çalışmasında Dünyanın en pahalı pasaportu 2015 yılında da 251 dolarlık bedelle Türkiye’de. Bkz: http://www.independent.co.uk/travel/these-are-the-most-expensive-passports-in-the-world-a6742496.html

Seyahat Özgürlüğü Gönüllüleri Sözcü Gazetesi'nde...

Seyahat özgürlüğü önündeki engellerle ilgili farkındalık çalışmalarımızı sosyal medya ağırlıklı sürdürüyoruz. Seçimler öncesinde siyasi partilere tüm "seyahat özgürlüğü" engellerini ortaya koyduğumuz açık bir mektup yayınladık, sosyal medya üzerinden ulaştırdık. Ayrıca bu yönde daha kitlesel mecralara da derdimizi, taleplerimizi taşıyoruz. Bu çerçevede Sözcü Gazetesi'nin internet sitesinde "Müşteri değil Yurttaşız!" adıyla bir söyleşimiz yayınlandı. Eser Akgül'ün gerçekleştirdiği söyleşi de ayrıca Seyahat Özgürlüğü Gönüllüleri de tanıtıldı:

Pasaport fiyatları ile ilgili olarak Sözcü’ye konuşan “Seyahat Özgürlüğü” gönüllülerinden Suat Özçelebi, pasaport ücretleri ile ilgili 2010 yılından beri mücadele ettiklerini söyledi. Her sene yapılan otomatik zamların yurtdışına çıkışı “engellemek” anlamına geldiğini ve bunun açık bir biçimde Anayasa’ya aykırı olduğunu savunan Özçelebi; bu ücreti “harç” değil “haraç” olarak tanımladı.

İşte Özçelebi’den Türkiye’nin “seyahat karnesi” ile ilgili ilginç tespitler…

Özgürlük kavramı ile her geçen gün sıkıntı yaşayan bir ülke için “seyahat özgürlüğü” ne ifade ediyor? Bu özgürlüğün önündeki engeller neler?

Seyahat özgürlüğü temel bir insan hakkıdır. Hem İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’nde, 13. maddede hem de Anayasamızda 23. maddede güvence altına alınmıştır. Ancak ülkemizde bir temel hak olduğu yöneticiler tarafından da halk tarafından da bir türlü anlaşılamıyor. Keyfi bir biçimde engellenebilmekte, kullanılmasının önüne rahatlıkla maddi engeller, idari kararlar dikilebilmektedir.

Bugün bu parka girilmesini yasakladık, şu vapur seferlerini kaldırdık, şu saatten sonra metroya binemezsiniz. Eğer paranız yoksa sadece bir kimlik belgesi olan pasaportu kendinize ve çocuklarınıza alamazsınız. Şu meydana gidemezsiniz, hatta evinizin sokağından çıkamazsınız düzeyine bile vardı. Bakın “yurt dışı çıkış harcı” dünyada bunun da bir benzeri yok. Tamamen bir eziyet, 15 lira alacağım diye sizi kuyruklarda süründürüyor devlet. İnsan kendi ülkesinden çıkarken, çıkıyorum diye harç öder mi? Biz “haraç” diyoruz buna. Seyahat özgürlüğü bütün bu durumları da hep birlikte ele alacak bir biçimde Türkiye’de yeniden gündeme gelmeli ve engeller tartışmaya açılmalıdır. Hem yasal mevzuat hem de Anayasal düzeyde. Yani kendi kendimize koyduğumuz “vizeleri” bir kaldıralım önce.

Bir de ülkemize uygulanan yurt dışı vizeler boyutu var, özellikle Avrupa Birliği ülkelerince. Yüksek harçlar, gümrük kapılarında , konsolosluklarda kötü muamele, acayip bürokrasi, bunlar da seyahat özgürlüğümüzün önündeki temel engeller arasında.

“PASAPORT SADECE KİMLİK BELGESİDİR”

Türkiye’de pasaport konusunda uygulanan politikalar hakkında bilgi verir misiniz? Vatandaşlar nelerin farkında değil?

Pasaport bir kimlik belgesidir. Sadece bir kimlik belgesi, yurt dışında kullandığımız ve devletin bize vermek zorunda olduğu bir belge. Ancak devlet bize diyor ki yurt dışına çıkacaksan bana harç ödeyeceksin. Peki öderim , ne kadar.? Pasaport ücretinin 5 katı!!! Niye? Buna bir yanıt yok, 5 yıldır somut bir yanıt alamadık. Sürekli soruyoruz, özellikle bundan sorumlu olan Maliye bakanına, Niye? Dünyada böyle bir uygulama yok. Dünyada pasaport ücretlerini ortalaması 60 dolar. Türkiye’de 250 dolar. Niye? Yanıt yok. Biyometrik Pasaportun çipi, defteri dahil toplam maliyeti 15-20 lira. Bize 588 liraya yatılıyor. Niye? yine yanıt yok. Konuyla ilgili 2010 yılında 4 ay süren bir kampanya yaptık. Pasaport ücretinin o zaman %50 düşmesinde çok etkili olduk. Herkes çok sevindi. Bir şeyin ücreti düşürülebiliyormuş diye. Ancak o günden bu yana indirim neredeyse ortadan kalktı, pasaport eski fiyatına gelmek üzere. Çünkü yine dünyada olmayan bir uygulama var Türkiye’de, her yıl pasaport otomatik zamlanıyor. Değerli kağıt yasasına tabi, her yıl yeniden değerleme oranında zamlanıyor.

”MÜŞTERİ DEĞİL YURTTAŞIZ”
Pasaporta her sene uygulanan otomatik zamlar hakkında neler söylersiniz?

Otomatik zam, dünyanın hiçbir ülkesinde yok. Bazen %15 bile zamlandığı oluyor. Devlet yurttaşlarına vermek zorunda olduğu bir kimlik belgesine, sanki yurt dışına çıkmasınlar diye her yıl zam yapıyor. Seyahat Özgürlüğü Gönüllüleri olarak kullandığımız bir slogan var. “Türkiye Cumhuriyeti’nin müşterisi değil, yurttaşıyız” diye. Müşteri gibi görülmekten bıktık, yurttaşlık hakkımız olan pasaportun 82,5 lira olan gerçek ücretine geri çekilmesini ve üstündeki 505 liralık harcın kaldırılmasını istiyoruz.

Türkiye “geri kabul anlaşmasını” imzaladı. Vizesiz dolaşım hakkının yürürlüğe girmesini bekliyoruz. Bu süreçle ilgili biraz bilgi verebilir misiniz?

Geri kabul anlaşması konusunda süreç çok yavaş işliyor. Sürekli bitmeyen bir 3 yıl var. Devlet yetkililerinin ağzından 2 yıldır, “3 yıl sonra AB vizeleri kalkacak” sözü duyuyoruz. Bu uygulanması çok zor bir anlaşma; Türkiye kaçak göçmenleri geri kabul edecek, ama onları kaynak ülkelere nasıl yollayacak, burada nerede tutacak? Bunun milyarlarca avroluk maliyetlerini nasıl karşılayacak, her aksaklıkta vizeler bir konacak bir kalkacak mı? Bu anlaşma ile bir yere ulaşılması mümkün değil, Türkiye ödün vermeksizin Ankara antlaşması ile elde ettiği hukuki kazanımın “serbest dolaşım” hakkının peşinden gitmelidir. AB bu kazanımı bulandırmak için Geri Kabul Antlaşması ve vize bağını kurmuştur. Bugün Avrupa Parlamentosu, Birleşik Arap Emirlikleri vatandaşlarına bile Schengen Bölgesi’nde vizesiz seyahat hakkı tanımıştır, bu idari bir karardır, Türkiye bu hakkı 50 yıllık AB sürecinde zaten kazanmıştır. Bu hakkı gölgeleyecek hiçbir anlaşma içinde olmamalıdır.

“2 ÇOCUKLU BİR AİLENİN PASAPORT BEDELİ: 2 BİN 500 LİRA”

Davutoğlu’nun yurt dışındaki vatandaşlara pasaport harçlarının 100 euro ya düşürme vaadi hakkında ne düşünüyorsunuz? Neden Türkiye’de yaşayan vatandaşlar için beyannamelerinde böyle bir ibare yok sizce? Partilerin seçim beyannamelerinde pasaport harçları ile ilgili bir vaad olmamasına neler dersiniz?

Biz bütün seçim beyannamelerini inceledik, CHP’nin yurtdışındaki Türklerle ilgili bir vaadindeki üstü kapalı ima dışında, kimse seyahat özgürlüğünün önündeki engellerin, sıkıntıların farkında bile değil. Bilmiyorlar ve ilgilenmiyorlar. İnsanların yurt dışına çıkmalarının önünde pasaport harçlarının bir duvar ördüğünün farkında bile değiller. Kimse dışarı çıkmasın, dünyayı görmesin istiyorlar her halde.

Biz beyannamesini incelediğimiz tüm partilere sosyal medya üzerinden açık bir mektup yolladık. Ve bloğumuzda, sosyal medya hesaplarımızda yayınladık. Daha önce de imza kampanyaları ile bu konuyu sürekli gündeme getirdik, hala da gündemde tutmaya çalışıyoruz.

Ak Parti’nin beyannamesinde de aslında indirim vaadi yok, şimdi yurtdışındaki vatandaşlarımız oy kullanacak diye Davutoğlu, uzun yıllardır bizim de gündeme getirdiğimiz, gurbetçilerin çok yakındığı bu konuyu mitingde dile getirdi. Bence 100 euro bile yüksek. Çünkü AB’de ortalama 60 euro düzeyinde pasaportlar.

Bakın size basit bir hesap yapayım, 2 çocuklu bir aile yurt dışına bir turla tatile gitmeye karar verdiği zaman ilk aklına konaklama ve ulaşım gelmiyor. Önce nasıl pasaport çıkaracağız diye düşünüyor. 4 kişilik bir aile önce 2.500 liraya yakın pasaport, harç masraflarını ödemek zorunda. Buna 60’ar euro vize harçları, yol, konaklamayı da ekleyin. İnanılmaz bir bütçe çıkıyor ortaya.

Seyahat Özgürlüğü Gönüllüleri kimdir?

Seyahat Özgürlüğü Gönüllüleri Mart 2010 tarihinde yüksek pasaport harçlarına karşı internette “seyahat özgürlüğümüzü geri istiyoruz” adlı blog etrafında biçimlenmiş ve yürüttüğü etkin kampanyalarla 20 Haziran 2010 tarihinde Bakanlar Kurulu tarafından gerçekleştirilen pasaport ücret ve harçlarında yapılan %50 indirimin gerçekleşmesinde büyük rol oynamıştır. Kampanya “Sosyal Ağda bir başarı öyküsü: Seyahat Özgürlüğümüzü geri istiyoruz” adıyla 2010 yılında 27. Ulusal Bilişim Kurultay’Ina, 2014 yılında “Sivil Sesler Festivali”ne davet edilmiş ve “seyahat özgürlüğü-insan hakları” temaları konusunda çalışmalarını anlatmıştır. “Seyahat özgürlüğümüzü geri istiyoruz”, “Türkiye Cumhuriyeti’nin müşterisi değil, yurttaşıyız!”, “seyahat özgürlüğü temel bir insan hakkıdır” sloganlarıyla yola çıkan ve sosyal medyada binlerce yurttaşın desteğini alan sivil bir inisiyatif/topluluk olarak, hedefini ve ilgi alanlarını diğer seyahat özgürlüğü engelleri üzerine de yaygınlaştırmıştır: “Vizesiz Türkiye, Vizesiz Avrupa, Vizesiz Dünya, Herkese Seyahat özgürlüğü” hedefleri için uğraş vermektedir. Tamamen sosyal ağda örgütlü olan inisiyatif son 5 yılda sosyal paydaşları ile dayanışma içinde sosyal ve geleneksel medya araçlarını kullanarak gerçekleştirdiği etkinliklerle başka mevzi başarılar da kazanmıştır. Geçen yılkilerden bazı örnekler: “Bu sefer olmaz” kampanyası ile TBMM’ye yönelik yurt dışına çıkış harcı zammını Plan Bütçe komisyonunda engelledik; Boğaz Köprüsü geçişleri bedavayken toplu taşıma 2 bileti tek bilete düşmesinde itici güç olduk; TCDD’nin yolcu bileti alımında kadın ayrımcılığına yol açan bir uygulamasının sonuçlanmasında etkili olduk… Sırtçantalılar Topluluğu, gezginler ve diğer sosyal paydaşlarla birlikte sürekli kampanyalar yaparak seyahat özgürlüğü sorunları ve hak ihlalleri ile ilgili farkındalık yaratmak ve toplumun duyarlılılarını artırmak için uğraş veriyoruz. Güncel kampanyalarımızdan bazıları: “Dünyanın en pahalı pasaportunu istemiyoruz.” “Otomatik pasaport zammına son” ve “Yurt dışı çıkış harcını sıfırlayın sayın Başbakan” “Ömür ve Aile Boyu Diplomatik Pasaporta Hayir!”

Söyleşiye ulaşmak için lütfen TIKLAYIN!

GOEURO: En pahalı pasaport Türkiye'nin...

51 ülkenin pasaportunu araştıran seyahat arama motoru GoEuro pasaportların fiyatlarını karşılaştırdı. 2015 yılının başlangıcını baz alan araştırma sonucunda, fiyat olarak 251 dolar ücret ve harç ile Türk pasaportu en pahalı pasaport çıktı. 

Türkiye'de asgari ücret üzerinden 95 saat çalışılarak pasaport harcının ödenebildiği belirtilirken, pasaport ücreti 43 dolar olan İsveç'te bu sürenin bir saat olduğu ifade edildi.

Kaynak için lütfen tıklayın!

Seyahat bize haram mı?

Mehveş Evin, Milliyet Gazetesi'nin Cadde ekindeki köşesinde "Seyahat bize haram mı" adlı yazısıyla "bu sefer olmaz" sloganıyla başlattığımız kampanyamıza destek verdi. 

Evin, herkesi imza kampanyamıza katılmaya da davet etti. Yolladığımız basın açıklamasını değerlendirdiği ve duyarsız birçok kalemin yanında bu konuya özel ilgi gösterdiği için kendisine teşekkür ediyorum. Mehveş Evin'in yazısı: 

Dünyanın en pahalı pasaportuna sahip, Batı vizesi çilekeşi TC vatandaşının cezası bitmiyor. Yurt dışı çıkış harcı denen haraca, zam yapılıyor!

Beş yıllık İngiltere vizem bitip, yenisini almaya kalktığımda pes etmiştim. Artık fahiş hale gelen vize harçlarını geçtim. Eski kocamın adresi dahil, öyle sevimsiz ve
özel detayları soruyorlardı ki “UK visası mı? Kalsın şekerim! Yeterince gördüm Büyük Britanya’yı” diyerek vize almaktan vazgeçtim. 
Schengen’e neredeyse her gün eklenen yeni bürokrasi saçmalıkları nedeniyle uzun zamandır Avrupa’ya da gitmiyorum.
Sonunda o gün geldi çattı. Almanya’ya gideceğim. Vallahi ‘istenen belgeler’i toplayana kadar sekiz takla attım... İşe girişe dair verdiğim binbir türlü belge yetmiyor, SSK dökümünü bile istiyorlar. İnsaf kardeşim! Yakında iç çamaşırlarımızı da isterlerse şaşırmayacağım. 

Yurt dışına çıkış çilekeşi
TC vatandaşının yurt dışına çıkış çilesi vizeyle sınırlı değil. Kendi devletimiz, 21’inci yüzyılda vatandaşlarına yurt dışına çıkmayı bile hala bir haraç alma vesilesi olarak görüyor. Harç uygulamasının saçmalığı yetmemiş olacak ki bir de zam yapmaya hazırlanıyorlar!
Evet efendim, yanlış duymadınız... Sadece Batı değil, kendi devletimiz de seyahat özgürlüğümüzü sınırlamak için elinden geleni
yapıyor. Anlaşılan iletişimden tutun, elektriğe, gazdan, işten güçten kestikleri vergi yetmiyor!
Bu gidişle maaşımızın yarısına doğrudan el koysalar
şaşırmayacağız.
Yoksa neden yüzde 33 zammı gündeme getirsinler? 9 AKP vekili kanun teklifi hazırlayıp 5 Nisan’da Meclis’e sunmuş. 
Ey ahali! Yurt dışına çıkış harcı, dünyanın antidemokratik 3-5 ülkesinden gayrı hiçbir
yerde uygulanmıyor. Bir diğer deyişle, hiçbir ülke, vatandaşının seyahat özgürlüğünden nemalanmıyor. Hayır bu para nereye gidiyor, ne kadar toplanıyor, bilen var mı? 

Dünyanın en pahalı pasaportu
10 yıllık biyometrik pasaport, dünyada ortalama 50 dolar. Bizde neredeyse 250 dolar! Hadi yetişkinden alıyorsun. Çocuk pasaportundan alma, gençlere indirim yap! O da yok.
Seyahat özgürlüğü gönüllüleri ve Sırt Çantalılar Topluluğu, “Bu sefer olmaz” diyor: “Yurt dışına çıkış harcını, ‘yurt dışına çıkarmama’ harcına dönüştüremezsiniz!”
Anayasanın güvenceye aldığı, temel bir insan hakkı olan seyahat özgürlüğümüzü ihlal eden bu verginin külliyen kaldırılmasını talep ediyorlar.
Milletvekillerini, dünyanın en hızlı ikinci büyüyen ülkesinin pasaport ücretini, dünya ortalamasına düşürmeye... Yurt dışına çıkış harcını kaldırmaya... Avrupa Birliği ülkelerinin haksız vize uygulamalarıyla mücadele etmeye davet ediyorlar...
Siz de deli dumrul vergisine hayır diyorsanız buyrun, imzalayın: 

http://imza.la/bu-sefer-olmaz

Yazının orjinali için lütfen TIKLAYIN!

İsveç'teki Türk Dernekleri Pasaport Ücretlerinin Artırılmasına Tepki Gösterdi

İsveç'te faaliyet gösteren Türk dernekleri dövizli askerlik bedellerinin iki katına çıkarılmasına ve 1 Ocak 2012 tarihinden itibaren pasaport ücretlerine zam yapılmasına tepki gösterdiler. 

İsveç Alevi Federasyonu, İsveç Türkiyeliler Dayanışma ve Kültür Derneği ile Türk Sanat ve Kültür Derneği Başkanları Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'a bir mektup yazarak dövizli askerlik bedellerinin ve pasaport ücretlerinin arttırılmasına tepki gösterdiler. 

Mektupta dünyanın ve Avrupa'nın kriz içinde olduğu, işsizliğin arttığı ve yaşam standartlarının gerilediği bir dönemde Dövizli Askerlik Bedeli'ne ve pasaport ücretlerine yapılan zamların yurtdışında yaşayan vatandaşları olumsuz etkileyeceği belirtilerek "Avrupa ve İsveç'teki krizden en olumsuz etkilenen kesimlerin başında göçmenler gelmektedir. Göçmenlerin büyük bir çoğunluğu düşük gelirli işlerde çalışıyorlar. İsveç'te yaşayan her üç göçmenden biri işsiz" denildi. 

Mektupta, 2005 yılından bu yana konsolosluk işlemlerinin yüzde 300 daha pahalı hale geldiği, dövizli askerlik bedelinin iki katına çıkarıldığı ve T.C. pasaportunun dünyanın en pahalı pasaporta haline geldiğine dikkat çekildi. 

Mektupta, dövizli askerlik bedelinin yüksek olmasından dolayı, birçok ailenin erkek çocuklarını Türk vatandaşı olarak kaydettirmekten kaçındığı belirtildi. 

İsveç Türkiyeliler Dayanışma ve Kültür Derneği Başkanı Murat Kuseyri, dünya ortalaması 50 dolar olan pasaport ücretlerinin Türkiye'de 225 dolar olduğunu, Türk pasaportunun dünyanın en pahalı pasaportu olma ünvanına sahip olduğunu söyledi. Kuseyri, bu nedenle bir grup gencin Türk pasaportunu "Dünyanın en pahalı pasaportu" olarak tescil ettirmek için Guisness Rekorlar Komitesine başvurduğunu söyledi.


Kaynak: İHA

1 Türk Pasaportu Bütün Dünya Pasaportlarına Bedeldir!

Amerika'nın önde gelen finans dergilerinden Forbes'in gerçekleştirdiği "dünyanın en zengin ülkeleri" araştırması sonuçlandı. Ancak ilk 5 zengin ülke vatandaşının sahip olduğu pasaportların ücretlerini topladık, bir Türk vatandaşının vermek zorunda olduğu pasaport ücretine ulaşamadık.

Araştırmaya göre Körfez ülkelerinden Katar kişibaşına düşen 88 bin dolarlık gelirle "dünyanın en zengin ülkesi" ünvanını Lüksemburg'un elinden aldı. Katar'ı 81 bin dolarlık yıllık kişibaşı GSMH ile Lüksemburg takip ederken Singapur, Norveç ve Brunei ilk beşteki diğer ülkeler oldular(1).

Sırtçantalılar Topluluğu'ndan Onur İnal sizin için hesapladı, araştırdı:  Forbes'in listesinde Türkiye yer almıyor. 2011 yılında Uluslararası Para Fonu'nun (IMF) yaptığı bir araştırmaya göre kişi başına düşen milli gelirde Türkiye yıllık 14,615 USD ile 64. Sırada bulunuyordu(2).

Peki bu zenginlik pasaport fiyatları söz konusu olunca nasıl seyrediyor?  Türkiye bilindiği üzere yaklaşık 250 USD fiyatıyla "dünyanın en pahalı pasaportu"na sahip ülke. (şu anki kur fiyatlarıyla)

Dünyanın en zengin ülkesinde pasaport 28 dolar!

Dünyanın en zengin ülkesi Katar'da 5 yıl geçerli biyometrik pasaport ücreti sadece 28 USD (3). İkinci en zengin ülke Lüksemburg'da 5 yıl geçerli biyometrik pasaport için ödenen ücret ise 30 avro, yani 40 USD(4). Listedeki sıraya göre gidelim: 5 yıl geçerli Singapur pasaportu 70 Singapur doları, yani 55 USD (5), 10 yıl geçerli Norveç pasaportu 85 USD(6), yine 10 yıl geçerli Brunei pasaportuysa 50 Brunei doları, yani 39 USD(7).

Dünyanın en zengin 5 ülkesinin pasaport fiyatlarını toplarsak 247 USD gibi bir rakam çıkıyor. Türk pasaportunun fiyatıysa 250 USD!!

Dünyanın en zengin 5 ülkesi 1 Türkiye etmiyor!

Bu da şu demek oluyor: Dünyanın en zengin 5 ülkesinden birer vatandaşın pasaportlarının ücretlerini toplayın; yani 1 Katarlı, 1 Lüksemburglu, 1 Singapurlu, 1 Norveçli ve 1 Bruneili. Ellerindeki pasaportların toplam fiyatı 1 Türk vatandaşının pasaportundan "değerli" değil! 

Neydi o "ünlü" söz: "1 Türk Dünyaya Bedeldir". Seyahat Özgürlüğü Gönüllüleri ve Sırtçantalılar Topluluğu artık bu sözü hep birlikte şöyle söylüyoruz:  "1 Türk Pasaportu bütün Dünya Pasaportlarına Bedeldir!"

Türkiye Cumhuriyeti'nin vatandaşlarına vermek zorunda olduğu bir kimlik belgesi olan pasaport için istediği fahiş ücreti bundan daha iyi belgeleyen bir haber/analiz her halde az bulunur. Dünyada kişi başına düşen milli gelirde 64. ol, pasaport ücretine gelince 1. "seyahat özgürlüğü"ne gönül verenler iyi okuyun, lütfen paylaşın!

(1) http://www.forbes.com/sites/bethgreenfield/2012/02/22/the-worlds-richest-countries/
(2) http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_countries_by_GDP_(PPP)_per_capita
(3) http://www.qatarembassy.net/citizens.asp
(4) http://www.mae.lu/en/Site-MAE/Visas-Passports/Passport-Information
(5) http://www.ica.gov.sg/page.aspx?pageid=125
(6) http://www.norway.org/Embassy/Visa-and-Passports1/Passports/
(7) http://www.immigration.gov.bn/travel.htm

Penguen: "pasaport ya resulallah"

Seyahat Özgürlüğü Gönüllüleri ve Sırtçantalılar Grubu birlikte Türkiye Cumhuriyeti pasaportunu “dünyanın en pahalı pasaportu” olarak Guinness'e aday göstermemiz üzerine Penguen mizah dergisi de son sayısında (473) Muşmula köşesinde başvuruyu değerlendirdi: " pasaport ya resulallah " *

* Espri açıklanmaz, ama bilmeyenler için küçük bir açıklama yapmak istedim: Evliya Çelebi Seyahatname’nin girişinde seyahate duyduğu ilgiyi anlatırken bir gece rüyasında Hazreti Muhammed'i gördüğünü, ondan "şefaat ya Resulallah" diyerek şefaat isteyecek yerde, şaşırıp "seyahat ya Resulallah" dediğini, bunun üzerine Hz. Muhammed'in ona gönlünün uyarınca gezme, uzak ülkeleri görme imkanı verdiğini yazar.

Pasaport zammı için TBMM'de soru önergesi

CHP İstanbul Milletvekili Faik Tunay, pasaport harçlarına getirilen zammı TBMM gündemine taşıdı.

Tunay, İçişleri Bakanı İdris Naim Şahin’in yanıtlaması istemiyle verdiği soru önergesinde, “Teknik sorun var, acelesi olmayanlar pasaportlarını yılbaşından sonra alsın” açıklamasının gerekçesini sordu.

Tunay, yazılı soru önergesinde, “Bu açıklamadan hemen sonra pasaport harçlarına zam gelmesi tesadüf müdür?” dedi.

İstanbul Milletvekili Tunay’ın soru önergesi şöyle:

“26 Aralık 2011 tarihinde İstanbul Emniyet Müdürlüğü Pasaport Şube Müdürlüğü internet sayfasında (http://pasaport.iem.gov.tr/) ve çeşitli yazılı görsel medya organlarında yer alan bir duyuru ile pasaport alımı sırasında yaşanan bazı teknik aksaklıklar nedeniyle pasaporta acil ihtiyacı olmayan vatandaşların müracaatlarını ertelemesini istenmiştir. Bu duyuru üzerine birçok vatandaş pasaport işlemlerini ertelemek durumunda kalmışlardır.

Bu gelişmelerden sonra ise 30 Aralık’ta yayınlanan Resmi Gazete’nin ilgili sayısı ile Bakanlar Kurulu kararınca, “Değerli Kâğıtlar Kanunu Genel Tebliği’ne göre pasaportlar için 54 lira olan değerli kâğıt bedeli, yüzde 15,7′lik artışla 62,50 liraya yükselmiştir. Bu çerçevede,

1- İlgili duyurunun ardından yapılan zamlar bir tesadüf müdür?

2- Dünyadaki pasaport ücretleri açısından ülkemiz kaçıncı sıradadır?

3- Anayasamızın 23.maddesinde tanımlanan “seyahat hürriyeti” ilkesi ile pasaport ücretlerinin bu kadar fahiş rakamlarda olması sizce bir çelişki değil midir?

4- Pasaport ücretlerinin düzenlenmesi ve dünya standartlarına çekilmesi için ilgili bakanlıklarla yürütmüş olduğunuz ortak bir çalışmanız var mıdır?”

TBMM sitesinden 67715 evrak numaralı soru önergesi olarak takip edilebilir. Tıklayın!

Özbekistan'da 18, Türkiye'de 225 dolar!

Dünyanın en pahalı pasaportu, T.C. pasaportu. Üstelik bu her geçen gün tescilleniyor. Birçok ülke vatandaşlarına çok düşük ücretlerle pasaport dağıtmaya başladı. Bu konuda Zaman gazetesinde çıkan en son haberi sizlerle paylaşmak istiyorum:


Özbekistan'da ilk olarak başkent Taşkent'te verilmeye başlanan biyometrik pasaportların ülke genelinde dağıtımına geçildi.

Uzun süredir hazırlık aşamasında olan Özbekistan, cipli pasaport olarak bilinen biyometrik pasaportları verme işlemini yaygınlaştırdı. Diplomatik, genel ve hususi olmak üzere üç türden oluşan pasaportlar, artık on gün içinde başvuru sahiplerine ulaştırılabilecek. İlkleri bakanlık ve teşkilat mensupları ile daha çok yurtdışı bağlantılı çalışanlara verilen yeni pasaportlar artık isteyen herkese verilebilecek.Yeni pasaportlar, yaklaşık 32 bin suma(yaklaşık 18 dolar) mal olacak.


Özbekistan vatandaşlarının kullandığı eski pasaport ve Özbekistan vatandaşı olmayanların ülke içinde kullandığı kimlik belgelerinin geçerlilik süresi ise 31 Aralık 2015 itibariyle sona erecek. Bu süreye kadar eski pasaportların yenileriyle değiştirilmesi gerekiyor.


Pasaportlar, 16 yaşa kadarkilere beşer, yukarısındakilere ise 10'ar yıl süreyle verilecek.


Kaynak: Zaman-26.12.2011

Seyahat Özgürlüğü Alman Radyolarında...

Seyahat Özgürlüğü Kampanyası Alman Radyolarında
Yükleyen seyahatozgurlugu. - Seyahat videolarıyla yeni yerleri keşfedin.

"Seyahat Özgürlüğü" TBMM'ye taşındı.

Mart ayından beri yürüttüğümüz kampanyanın, en önemli merhalesi pasaport ücretlerinde % 50'lik indirimin sağlanmasıydı. Birçok kişi bu indirimi yeterli gördü. Fakat biz seyahat özgürlüğü gönüllüleri olarak bu indirime rağmen "dünyanın en pahalı pasaportunu" kullanmaya devam ettiğimizi kamuoyuna duyurduk. Ve Eylül ayında da bir imza kampanyası başlattık.

İmza kampanyamızı sürdürürken,  ilk kez kampanyalarımızda sorduğumuz soruların TBMM'de de yankı bulduğunu öğrendik.

MHP Adana milletvekili Yılmaz Tankut, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'a 13 Ekim tarihinde "seyahat özgülüğü ve pasaport gerçeğini" ortaya çıkarmayı hedefleyen bir soru önergesi verdi. 

Önergenin bizim açımızdan iki önemli noktası var: Birincisi Meclis'te kayıtsız kalınan bir konuda bir milletvekilimiz "kamuoyunun çabalarıyla biyometrik pasaport harçlarının indirildiğini" TBMM'de kayda geçirmiş oldu. İkincisi ve en önemlisi, bizim de sorduğumuz temel soruları iç tüzük gereği Başbakan'ın (hükümetin) en geç bir ay içinde (bir gün mutlaka :) yanıtlaması gerekiyor.

Sayın Yılmaz Aykut'un sorduğu sorular, şunlar:

1. Harçlar konusunda yeni bir düzenleme yapılması düşünülüyor mu?
2. Dünyadaki en pahalı pasaport ücretinin Türkiye'de olduğu iddiaları doğru mudur?
3. Pasaport harçları konusunda ülkemizden daha ucuz ve yüksek ücret uygulayan ülkeler hangileridir ve ücretler ne kadardır?

Seyahat özgürlüğü gönüllüleri olarak biz de bu soruların yanıtlanmasını ve dünyanın en pahalı pasaportunu kullanmaya mecbur bırakılan halkımızın gerçeklerle yüzleşmesini istiyoruz.

Üstelik kapıda yeni bir pasaport ZAMMI daha var!

Meclisteki vekillerimizin temel insan hakkımız seyahat özgürlüğü için mücadele etmelerini istiyor ve bekliyoruz...

Soru önergesine ulaşmak için TIKLAYIN!

Ve pasaportlar artık 10 yıllık!

Seyahat özgürlüğü ve pasaport konusunda verdiğimiz mücadelede savunduklarımız adım adım gerçekleşiyor. Tüm dünyada olduğu gibi artık bugünden itibaren (6 Ağustos 2010) Türkiye'de de pasaportlarımızı 10 yıllık alabileceğiz.

Elbette 20 haziran tarihinde bütün pasaport ücretleri %50 düşürülürken neden pasaport süreleri de 10 yıla çıkarılmadı, anlamak mümkün değil. Çünkü o tarihten bu yana 1,5 ay geçti, birçok insan 10 yıllık alabileceği fiyata 5 yıllık pasaport aldı. Ülkemizde bazı kararların alınma, yayımlanma ve yürürlüğe girme tarihleri arasında ortaya çıkan mağduriyetleri engellemek için kimsenin bir şey yapmadığını da belirtmek istiyorum.

Şimdi 18 yaşını doldurmuş tüm Türk vatandaşları, 10 yıllık pasaport alabilecek. 18 yaşına kadar olanlara 5 yıllık pasaport verilecek. Üstelik pasaport ücretlerinde de bir artış gerçekleşmedi. 310 TL 10 yıllık harç ve 50 TL pasaport ücreti, yani toplam 360 TL'ye 10 yıllık pasaport alınabilecek.

Hürriyet Gazetesi'nin bugün yayımladığı bir habere göre bu düzenleme 01.08.2010 tarihli Resmi Gazete'de yayımlandı.* Bir Emniyet Müdürlüğü'nü arayarak, bilgiyi ve uygulamayı teyit ettim, bugünden itibaren 5 yıllık pasaport fiyatına, 10 yıllık pasaport vermeye başladıklarını söylediler.

Ancak tüm bu güzel gelişmeler, asıl ve büyük gerçeği yine değiştirmedi.

Türkiye Cumhuriyeti hala vatandaşlarına dünyanın en pahalı pasaportunu veriyor, "satıyor". Hala Anayasal hakkımız "seyahat özgürlüğümüz" elimizden alınıyor.

Dünyada pasaport ücretlerinin ortalaması 50 dolar, Türkiye'de 225 dolar.

Bu konudaki mücadelemizi sürdürmeye devam edeceğiz. Bu ay içinde bir imza kampanyası planlıyoruz. Bu kampanya ile ilgili çalışmalar son aşamaya geldi. Sanırım bir hafta içinde herkese duyuracağız.

Tüm "seyahat özgürlüğü gönüllüleri" bu kampanyadan da sonuç almadan mücadeleyi bırakmayacaklar.


* 01.08.2010 tarihli Resmi Gazete'nin "GELİR VERGİSİ KANUNU İLE BAZI KANUN VE KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN" başlığının 58. maddesi içine sıkıştırılmış, kabul tarihi 23.07.2010: "15/7/1950 tarihli ve 5682 sayılı Pasaport Kanununun; 13 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “azami dört sene için muteber olmak üzere verilip icabında aynı müddetler için üç defa temdit olunur.” ibaresi “Dışişleri Bakanlığınca tespit edilecek sürede geçerli olmak üzere verilir.” şeklinde; aynı maddenin üçüncü fıkrasında yer alan “Büyükelçilik unvanı taşıyan Başbakan başmüşavirleri ile Başbakan dışişleri danışmanlarına,” ibaresi “Büyükelçi unvanını almış olanlar ile” şeklinde; aynı maddenin beşinci fıkrası “Diplomatik pasaport alan kimselerin sıfat ve vazifeleri devam ettiği müddetçe, ergin olmayan veya ergin olsalar dahi yanlarında yaşayıp evli bulunmayan ve iş sahibi olmayan öğrenimi devam eden çocuklarına 25 yaşının ikmaline kadar, yine ergin olsalar dahi yanlarında yaşayıp evli bulunmayan ve iş sahibi olmayan aynı zamanda bedensel, zihinsel veya ruhsal özürlerinden en az biri nedeniyle sürekli bakıma muhtaç durumda olduğu resmi sağlık kurumlarının düzenlediği sağlık kurulu raporu ile belgelenen çocuklarına da hak sahibi kişinin pasaportu ile aynı süre geçerli diplomatik pasaport verilir.” şeklinde; 14 üncü maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin son paragrafı “Hususi damgalı pasaport alabilecek durumda bulunanların ergin olmayan veya ergin olsalar dahi yanlarında yaşayıp evli bulunmayan ve iş sahibi olmayan öğrenimi devam eden çocuklarına 25 yaşının ikmaline kadar, yine ergin olsalar dahi yanlarında yaşayıp evli bulunmayan ve iş sahibi olmayan, aynı zamanda bedensel, zihinsel veya ruhsal özürlerinden en az biri nedeniyle sürekli bakıma muhtaç durumda olduğu resmi sağlık kurumlarının düzenlediği sağlık kurulu raporu ile belgelenen çocuklarına da hususi damgalı pasaport verilir.” şeklinde; aynı maddenin (B) bendinin son paragrafı “Hizmet damgalı pasaport alanların eşlerine, ergin olmayan veya ergin olsalar dahi yanlarında yaşayıp evli bulunmayan ve iş sahibi olmayan öğrenimi devam eden çocuklarına 25 yaşının ikmaline kadar, yine ergin olsalar dahi yanlarında yaşayıp evli bulunmayan ve iş sahibi olmayan aynı zamanda bedensel, zihinsel veya ruhsal özürlerinden en az biri nedeniyle sürekli bakıma muhtaç durumda olduğu resmi sağlık kurumlarının düzenlediği sağlık kurulu raporu ile belgelenen çocuklarına da hak sahibi kişinin pasaportu ile aynı süre geçerli hizmet damgalı pasaport verilir.” şeklinde; aynı maddenin (C) bendinin ikinci paragrafının birinci cümlesi “Hususi damgalı pasaportlar altı aydan az olmamak kaydıyla İçişleri Bakanlığınca belirlenecek sürelerde; hizmet damgalı pasaportlar altı aydan az olmamak kaydıyla pasaport sahibinin görevinin müddetine göre İçişleri Bakanlığınca tespit edilecek süre için geçerli olmak üzere tanzim edilir.” şeklinde; 15 inci maddesinin dördüncü fıkrası “Umuma mahsus münferit pasaportlar Kanunda yazılı istisnalar saklı kalmak ve altı aydan az olmamak kaydıyla İçişleri Bakanlığınca belirlenecek sürelerde geçerli olmak üzere düzenlenir.” şeklinde; 18 inci maddesinin birinci fıkrasının (B) bendinin birinci paragrafı “Bir gidiş ve geliş için verilen pasaportlar üç aydan az olmamak kaydıyla İçişleri Bakanlığının takdirine göre belirlenecek süreyle geçerli olmak üzere tanzim edilir.” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 59- 5682 sayılı Kanuna aşağıdaki ek madde eklenmiştir. “EK MADDE 6- Elektronik pasaportlarda refakate kayıt işlemi yapılamaz, bu pasaportlar temdit edilemez ve müşterek e-pasaport düzenlenemez.”

NTV'nin pasaport konusundaki yanlış haberi...

Pasaport fiyatları düştükten sonra, NTV ana haber bülteninde 22 haziran tarihinde yayınlanan haberi daha yeni izleme şansım oldu. 


Bizim bloğumuz, facebook grubumuzun da habere görsel malzeme olduğu, yüksek pasaport fiyatlarından yakınan vatandaşlar olarak anıldığımız haber, daha ilk anons cümlesiyle çuvallıyor.


"Artık dünyanın en pahalı pasaportuna sahip değiliz"


Sadece bu cümle de değil, haber içinde "biyometrik pasaportlara geçişle birlikte Türkiye'de pasaport fiyatları artmıştı ve dünyada birinci sıraya yerleşmişti" gibi başka yanlış bilgi ve cümleler de var. Fiyatlar zaten her yıl artıyor, yılbaşında rutin zam yapılmıştı. 1 Haziran'da biyometrik pasaportlara geçişte fiyatlar artmadı, üstelik şimdi birinci sıraya oturmadı, yıllardır dünyanın en pahalı pasaportu açık ara T.C. pasaportuydu. Hala da öyle.


Bu haberi hazırlayanlar sadece bir hafta kadar önce benimle röportaj yapmışlardı. Yine ana haber bülteninde yayınlamışlardı. Türkiye'nin durumunu etraflıca kendilerine anlatmıştık. Ve  dünyadaki 5 (10) yıllık biyometrik pasaport fiyatı ortalamasının yaklaşık 50 dolar, en pahalı pasaportun 200 dolarla Lübnan pasaportu olduğunu, onun da 100 dolar seviyesinin altına düşürüldüğünü söylemiştik.


Ama sanki bunların hiçbirinden haberleri yokmuş gibi, %50 indirimi duyunca, bu haberi "yazmayı"/"vermeyi" tercih etmişler. İnsan kendi arşivine, daha önce yapılan habere bir bakar. Bloğumuzdan, grubumuzdan görüntüler vereceklerine, bize yine danışsalardı, böylesine yanlış bir habere imza atmazlar, vatandaşı yanlış bilgilendirmezlerdi.


Zaten 5 yıllık pasaport ücreti yaklaşık 225 dolara indi. Hala dünyada bu fiyata vatandaşına pasaport "satan" başka bir ülke yok!


İşte o haber:
NTV Anahaber bültenindeki yanlış haber için tıklayın!

On5yirmi5.com "seyahat özgürlüğü gönüllüleri"ne destek verdi!

Gençlik sitesi on5yirmi5.com sitesinin editörlerinden Pınar Yıldız "seyahat özgürlüğümüzü geri istiyoruz" bloğumuz ve yürüttüğümüz kampanya ile ilgili olarak geçen hafta benimle bir röportaj yapmıştı. 


Bugün röportajı çok güzel bir içerik ve tasarımla sitelerinde yayınladılar. www.on5yirmi5.com sitesine kampanyamıza ana sayfalarından özel bir röportajla verdikleri destek için tüm Seyahat Özgürlüğü Gönüllüleri adına çok teşekkür ederim.


Röportaj şöyle başlıyor:

Dünyanın en pahalı pasaportunu kullandığımızı biliyor musunuz? Evet pahalı, üstelik diğer ülkelerle arada uçurumlar olan fahiş bir fiyatta! Peki bu neden böyle? Seyahat etmek bizim en doğal ve anayasal hakkımız olduğu halde, fahiş  fiyatlarla bu özgürlüğümüz neden kısıtlanıyor?Evliya Çelebi gibi dünyanın en önemli seyyahından birinin torunları olarak bu kadar pahalı bir pasaportu kullanmamız, üstelik bunun farkında bile olmamız biraz tuhaf değil mi? 

İşte hem bu trajik duruma bir dur demek hem de toplumsal farkındalık yaratmak için O. Suat Özçelebi Mart 2010 tarihinde "seyahat özgürlüğümüzü geri istiyoruz" adlı blog ve Facebook grubu kurar. Bu blog üzerinden başlayan kampanya çığ  gibi büyür ve seslerini yetkililere duyurmayı başarırlar. Öyle ki internette başarılı olmuş tek somut örnektir bu kampanya! Çünkü kısa bir zaman önce pasaport fiyatları yüzde 50 indirilir. Ancak bu indirime rağmen Türkiye'deki pasaport  fiyatları hala dünyanın en pahalı pasaportlarıdır. Seyahat özgürlüğü gönüllüleri durmazlar ve bu ücretler, dünya ortalaması olan 50 dolar düzeyine indirilmesini talep ederler.

İşte biz de bu çağrıya kulak verdik ve okuyucularımızı konuyla ilgili bilginlendirmek için kampanyanın sorumlusu O.Suat Özçelebi ile bir röportaj gerçekleştirdik. İşte pasaport ve pasaport zamları hakkında herşeyi konuştuğumuz ve sizi  şaşkına uğratacak bilgilerin bulunduğu röportajımız...

Röportajın tümüne, On5yirmi5.com sitesine ulaşmak için lütfen: TIKLAYIN!

Kazın Öteki Ayağı... Pasaport Kandırmacası

CNNTürk'ün sitesinde Sercan Tezcanoğlu Pasaport konusundaki haberlerini bir yazı dizisine dönüştürdü. Şimdi kazın öteki ayağını kaleme aldı.  Pasaport konusunda vatandaşlar arasında yapılan ciddi ayrımlara ve yine yurt dışındaki uygulamalarla haberinde karşılaştırmalı olarak yer veriyor.


Pasaport fiyatlarındaki adaletsizliğin az bilinen bir boyutunu daha gözler önüne seriyoruz. Eğer pasaport sahibiyseniz ve 5 yıl süre uzatmak istiyorsanız Türkiye’de bunun için 616,30 TL ödemeniz gerekiyor. Eğer Yunanistan’da ikamet eden bir Türk vatandaşıysanız durum değişiyor. Örneğin Gümülcine’de oturan Ahmet beyin 5 yıl süre uzatmak için oradaki Türk konsolosluğuna başvurup ödemesi gereken tutar sadece 115 euro, yani 230 TL. Evet yanlış okumadınız 230 TL.

1 Haziran itibariyle yeni pasaportlara kavuşmak mümkün olacak.  Daha önceki haberimizde özellikle Avrupa’daki ülkelerin vatandaşlarına uyguladığı pasaport ve süre uzatma ücretlerini Türkiye’deki halkın ödedikleriyle karşılaştırmıştık. Durum pek de iç açıcı değildi ve eldeki verilerle “kaz” misali yolunmakta olduğumuz sonucu çıkmıştı.

Ancak Türkiye’de hayatını idame ettirenlerin pasaportlar konusundaki sömürülmelerinin bununla da sınırlı olmadığını söylemek zorundayız.  Evet maalesef başka eşitsizlikler başka adaletsizlikler de söz konusu. Bunları da rakamlarıyla üstelik devletin açmış olduğu e-konsolos sitesindeki verilerle gözler önüne sereceğiz.

Ahmet bey ile Mehmet bey eşit değil mi?

Bu açıklamaların ardından sözün özüne gelelim… Haberin spotunda da bahsettiğimiz gibi Gümülcineli Ahmet bey 5 yıllık süre uzatma için 230 TL öderken İstanbullu Mehmet bey 616.30 TL ödemek zorunda. Aradaki fark tam 386.30 TL.

Anayasa’ya dönüyoruz. Anayasa’nın “Kanun Önünde Eşitlik” başlıklı 10’uncu maddesinde “Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde ve  her türlü kamu hizmetlerinden yararlanılmasında kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar” deniliyor.

Bu durumda Gümülcineli Ahmet Bey ile İstanbullu Mehmet Bey’e uygulanan ayrı tarifelerin Anayasa’ya aykırı olduğunu söylemek için hukukçu olmaya da gerek yok.

Türk konsolosluklarındaki pasaport fiyatları…

Eşitsizlik Yunanistan ile sınırlı değil. Almanya, Avusturya, Belçika, Fransa, Hollanda, İrlanda, İspanya, İtalya ve Ukrayna’da ikamet eden Türk vatandaşları, Türkiye’de ikamet eden Türk vatandaşlarından çok daha ucuza pasaportlarının sürelerini uzatabiliyor. İşte bu ülkelerdeki pasaport süre uzatma fiyatları  ve Türkiye’deki fiyatlar şöyle:

6 ay için  24 euro – 48 TL… Türkiye’de ise 126,05 TL… Aradaki fark 78,05 TL

1 yıl için 34 euro – 68 TL… Türkiye’de ise 180,15 TL… Aradaki fark 112,15 TL

2 yıl için 57 euro -  114 TL… Türkiye’de ise 304 TL… Aradaki fark 190 TL

3 yıl için 81 euro – 162 TL – Türkiye’de ise 434,80 TL… Aradaki fark 272,8 TL

4-5 yıl için 115 euro – 230 TL – Türkiye’de ise 616,30 TL… Aradaki fark 386,3 TL

Gurbetçilere fiyat olarak ayrıcalık tanındığını görmemek mümkün değil. Ancak pasaport fiyatları gurbetçiler için de Türkiye’de yaşayanlar için de hemen hemen aynı. Belirtilen ülkelerde pasaport cüzdan bedeli 64 euro, yani yaklaşık 128 TL. Türkiye’de ise 138 TL.

Yolunacak kaz mıyız?

Bugün CNNTürk'ün sitesinde Sercan Tezcanoğlu yukardaki soruyla haberini kaleme almış. Aylardır sorduğumuz ve ortaya koyduğumuz soruları, gerçekleri bir de onun kaleminden okumak isterseniz işte haber tüm detaylarıyla aşağıda.

Bu arada, diğer ülkelerdeki pasaport ücretlerine, pasaport seçeneklerine özellikle dikkat edin! 

Türkiye'de vatandaş olmak nedir, "farkınızı" görün!

Türkiye yeni çipli pasaportuna 1 Haziran'dan itibaren kavuşacak. Ancak bunun halka maliyeti de ağır olacak. Halbuki Avrupa'da aynı çipli pasaportlar için Türk halkından istenenden çok çok daha az ücretler isteniyor. Yani Avrupalı halkını "kaz" yerine koymuyor... İşte tüm detaylarıyla pasaport kandırmacası...

23 Mayıs itibariyle www.e-pasaport.gov.tr adresinden yeni çipli pasaportlar için başvurulara başlanacak. 1 Haziran'dan itibaren de pasaportlar dağıtılacak.

İlk kez pasaport alacak bir kişinin ödemesi gereken para ne derseniz sizin için hesapladık:

İlk kez pasaport alacaksanız

Öncelikle pasaport bedeli olarak 138 TL'yi başta gözden çıkartmanız gerek. Bitti mi? Hayır... Pasaportun süresini belirlemeniz ve süreye göre de bir ücret ödemeniz gerekiyor.

Neredeyse dünyanın hiçbir yerinde 6 aylık uzatma yapılmaz ve neredeyse bütün ülkeler en az 6 ay sonrasına geçerli şartı ararken halen ülkemizde 6 aylık pasaport süresi uzatma seçeneği mevcut. Üstelik tamamen işe yaramayan bu uzatma süresi için halktan 126.05 TL isteniyor.

Yani ilk kez pasaport alacak kişi kullanamayacağı 6 ay süreli bir pasaport için bile toplamda 264,05 TL'yi cebinden çıkarmak zorunda.

Eğer uzatma süresini 1 yıl tutarsanız pasaport bedeliyle birlikte ödemeniz gereken tutar 318.15 TL. İki yıl olursa 442 TL, üç yıl olursa 572,80 TL, dört ve üzeri olursa 754,30 TL'yi paşa paşa ödeyeceksiniz.

Zaten pasaportunuz varsa

Eğer daha önceden pasaport aldıysanız, bu pasaportunuzu uzattığınız sürenin tamamlanacağı güne kadar kullanabilirsiniz. Ancak süre dolduktan sonra sizi bekleyen son ise çok acı. Yeni çipli pasaporta geçmek zorunda olduğunuz için yeniden pasaport parası vermek zorundasınız. Eski pasaporta verdiğiniz para için ise Devlet sana  "havada bulut sen bunu unut" diyor.

Peki bizden alınan ücretler düşük mü?

Gelelim asıl meseleye... Zaten halk bu yukarıdaki ücretlere yıllardır katlanıyordu. Şimdi gelen yeni sistemle de katlanmaya devam edecek. Pasaport ve süre uzatma ücretleri yıllık belirlendiğinden şimdilik ekstra bir zam görünmüyor. Ancak yeni yılla birlikte bu fiyatların katlanarak artacağı yönünde daha önce basında haberler çıkmıştı. İlgili kurum ise yeniden düzenleme tarihine kadar 'değişiklik yok' diyerek şimdilik paçayı kurtardı.

Avrupa'da durum ne?

İşte bu kısım "Biz ne yaptık ki bu devlete neden bize böyle muamele ediyor" diye oturup ağlamamızı gerektiriyor.

İngiltere... Oturun ağlayın

İngiltere'den başlayalım... İngiltere'de pasaport defteri bedeli sadece 5.5 sterlin. Türk lirası karşılığı ise 12, 54 TL. ( 1 sterlin: 2.28)... Türkiye'de ise bu ücret 138 TL. İngiltere'de pasaport süreleri sabit ve 10 yıllık. Bunun için ödemeniz gereken ücret ise 77,5 sterlin, yani yaklaşık 180 TL. Türkiye'de 10 yıllık süre uzatımı henüz yok. En fazla 5 yıl var ve onun fiyatı da 616,30 TL. Yani İngiltere'nin yarısı kadar süre uzatımı için neredeyse 4 katı fazla ödüyoruz. Üstelik bu şimdilik böyle.

Eğer İngiltere'de pasaportunuzu aynı gün içinde almak isterseniz daha fazla para ödüyorsunuz. Bunun da ücreti pasaport defter bedeli için 15.5 sterlin yani, 38 TL. 10 yıllık süre uzatımı için ise 129,5 sterlin yani yaklaşık 300 TL.

Fransa...  Fransız olasınız gelecek

Fransa'da pasaportlar 10 yıllık süreyle veriliyor ve defter + süre için sabit ücret 89 euro, yani 178 TL (1 euro: 2 TL baz alırsak, ki bunun da altında). Eğer fotoğrafınızı kendiniz getirirseniz ücret 86 euro'ya geliyor. Türkiye'de ise bunun yarısı bir süre için ödemeniz gereken ücret pasaportla birlikte toplam 754,30 TL.